gr
A A A

 

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΓΙΑ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΜΕ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

Ο όρος «ψυχιατρικές διαταραχές» είναι ένας όρος που συμπεριλαμβάνει μια πληθώρα διαταραχών. Οι φοιτητές με προβλήματα ψυχικής υγείας, συνήθως εκδηλώνουν τα ακόλουθα:

·         Αγχώδεις διαταραχές

·         Διατροφικές διαταραχές

·         Διαταραχές προσωπικότητας

·         Διαταραχές στην προσαρμογή τους

·         Διαταραχές στη διάθεσή τους

·         Ψυχωσικές διαταραχές

Οι ακόλουθοι παράγοντες θα βοηθήσουν στη διάγνωση μιας συγκεκριμένης διαταραχής: κλινικά ψυχολογικά συμπτώματα σε συνδυασμό με την ύπαρξη άγχους∙  δυσκολίες λειτουργικότητας ως άτομο και ως μέλος της κοινωνίας.

Τα προβλήματα ψυχικής υγείας ανήκουν σ’ αυτό που είναι γνωστό ως «κρυμμένες αναπηρίες».  Γι’ αυτόν το λόγο, τα άτομα που βιώνουν περιόδους με προβλήματα ψυχικής υγείας συνήθως έρχονται αντιμέτωπα με την έλλειψη κατανόησης από πλευράς των άλλων ανθρώπων. Οι δυσκολίες τους συχνά προκαλούν ανάμεικτες αντιδράσεις και στρες, καθώς ερμηνεύονται από τους άλλους ως σημάδια κακής θέλησης, έλλειψης ταλέντου ή και ωμής τεμπελιάς.

Τα χαμηλά επίπεδα ευαισθητοποίησης γύρω από τα ζητήματα ψυχικής υγείας και ο κοινωνικός στιγματισμός τους καθιστούν εξαιρετικά δύσκολη την ανεύρεση επαρκούς στήριξης στο Πανεπιστήμιο για τα άτομα με ψυχικές διαταραχές. Η ίδια ιατρική διάγνωση μπορεί να μην περιλαμβάνει καν την ίδια ομάδα συμπτωμάτων: τα συμπτώματα μπορεί να ποικίλλουν τόσο σε ένταση όσο και σε διάρκεια ανάλογα με το άτομο που τα εκδηλώνει. Για το λόγο αυτό, είναι ζωτικής σημασίας οι στρατηγικές διδασκαλίας να ικανοποιούν τις ιδιαίτερες απαιτήσεις του κάθε φοιτητή.

Ενδεχόμενες δυσκολίες:

Ανάλογα με την ιδιαιτερότητα της διαταραχής και της θεραπείας που λαμβάνουν, οι φοιτητές με προβλήματα ψυχικής υγείας ενδέχεται να αντιμετωπίζουν τις εξής δυσκολίες ως προς την τήρηση των πανεπιστημιακών τους υποχρεώσεων:

·         αυξημένο αριθμό απουσιών λόγω μιας προσωρινής υποτροπής των συμπτωμάτων τους

·         κάλυψη των κενών τους στα μαθήματα που χάνουν λόγω παρατεταμένης ασθένειας ή  νοσηλείας

·         προβλήματα με το εύρος προσοχής, τη μνήμη, τα επίπεδα κινήτρων και τη διαχείριση του στρες

·         δυσκολίες οργάνωσης και διαχείρισης της δουλειάς τους: σχεδίαση δραστηριοτήτων, καθορισμός στόχων και αναγνώριση προτεραιοτήτων

·         δυσκολία να συνεργαστούν σε ομάδες, άγχος να μιλήσουν μπροστά σε κοινό

·         δυσκολίες αντιμετώπισης των παρενεργειών της φαρμακευτικής αγωγής που λαμβάνουν (π.χ. υπνηλία, μειωμένη αποδοτικότητα).

 

Στρατηγικές ενίσχυσης του εκπαιδευτικού έργου

Τα μαθήματα και οι εξετάσεις θα πρέπει να προσαρμόζονται σύμφωνα με τις ιδιαίτερες απαιτήσεις του φοιτητή και τις μαθησιακές του δυσκολίες. Κατά τη διδασκαλία σε φοιτητές με διαταραχές ψυχικής υγείας, παρακαλούμε να εξασφαλίζετε ότι θα εφαρμόζετε τα ακόλουθα: 

Ως προς την οργάνωση του μαθήματος:

·       Να προσαρμόσετε τις απαιτήσεις  και την οργάνωση του μαθήματος στις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο φοιτητής στην ψυχική του υγεία. Επιτρέψτε στον φοιτητή να κάνει τα εξής: να δουλέψει σε μικρές ομάδες, να απαντάει στις ερωτήσεις σας χωρίς να χρειάζεται να μιλάει ενώπιον όλης της τάξης (αυτό μειώνει το άγχος της έκθεσης σε κοινό), να παίρνει πότε πότε μια ανάσα και να χαλαρώνει.

·       Να επιτρέπετε στο φοιτητή να μαγνητοφωνεί το μάθημα

·       Να μοιράζετε στους φοιτητές συνοδευτικό υλικό για το μάθημα πολύ πριν την έναρξη του μαθήματος ή της παρουσίασης. Έτσι, οι φοιτητές θα έχουν τη δυνατότητα να εξοικειώνονται με τη θεματική του μαθήματος και να συμβάλλουν περισσότερο ενεργά στη συζήτηση.

·       Να παρατείνετε την προθεσμία παράδοσης, ιδιαίτερα σε μεγάλες εργασίες και –όποτε το κρίνετε αναγκαίο– να τις χωρίζετε σε μικρότερα μέρη.

·       Να τους επιτρέπετε να απουσιάζουν λόγω ασθένειας

·       Να κάνετε ένα οργανόγραμμα στο μάθημα που να βοηθάει το φοιτητή να αναπληρώσει τα κενά του στα μαθήματα που έχασε λόγω ασθένειας. Αφενός, ο φοιτητής θα πρέπει να έχει στη διάθεσή του ένα ευέλικτο πρόγραμμα, που θα τροποποιείται ανάλογα με την τρέχουσα, κάθε φορά, κατάσταση της υγείας του.  Αφετέρου, όταν η υγεία του το επιτρέπει, θα πρέπει και ο φοιτητής να αισθάνεται την υποχρέωση να κάνει την εργασία του όπως την ανέθεσε ο καθηγητής του. Είναι ζωτικό να είστε σταθερός και συνεπής με τις απαιτήσεις σας όταν έρχεστε σε επαφή με το φοιτητή.

·       Να έχετε κατά νου ότι ο φοιτητής μπορεί να παρουσιάζει ορισμένα και συνήθως προσωρινά προβλήματα στην κοινωνική αλληλεπίδραση. Η συναίνεσή σας να επικοινωνεί μαζί σας μέσω email μπορεί να δώσει μια λύση σ’ αυτό το ζήτημα.  

·      Να είστε ανεκτικός απέναντι στο γεγονός ότι η φαρμακευτική αγωγή μπορεί να δημιουργεί στο φοιτητή τις ακόλουθες παρενέργειες: υπνηλία, μειωμένη ετοιμότητα, διαταραχές στη μνήμη και προβλήματα στη δυνατότητα συγκέντρωσης.

Όσον αφορά στις εξετάσεις και στη βαθμολογία:

·         Να παρατείνετε τη χρονική διάρκεια των εξετάσεων

·         Να προσαρμόζετε ανάλογα τη μορφή των εξετάσεων: από προφορικές σε γραπτές και το αντίστροφο

·         Στις προφορικές εξετάσεις, μη διατυπώνετε μόνο προφορικά τις ερωτήσεις, αλλά να τις γράφετε και σε μια κόλλα χαρτί και να τις δίνετε στο φοιτητή

·         Να δίνετε το χρόνο στο φοιτητή να προετοιμάσει ένα πλάνο της παρουσίασής του (στις προφορικές εξετάσεις)

·         Να επιτρέπετε στο φοιτητή να κάνει μικρά διαλείμματα κατά τη διάρκεια της εξέτασης

·         Να κανονίζετε ένα πρόγραμμα εξετάσεων στο οποίο να μπορεί να αντεπεξέλθει ο φοιτητής

·         Αν ο φοιτητής με τις μαθησιακές δυσκολίες δεν καταφέρνει να χειριστεί την απαιτούμενη ύλη, τότε θα πρέπει οι εξετάσεις / τα τεστ να δίνονται τμηματικά

·         Να διεξάγετε την εξέταση σε ξεχωριστή αίθουσα

 

Άλλα θέματα:

·       Σεβαστείτε το δικαίωμα του φοιτητή να κρατήσει μυστικό το ψυχικό του νόσημα

·       Προσπαθήστε να αξιολογήσετε τις ψυχιατρικές διαταραχές του φοιτητή και συμβουλέψτε τον να ζητήσει επαγγελματική υποστήριξη

Το υλικό αυτό βασίστηκε στο υλικό που ετοίμασε για το Πρόγραμμα DARE 2 η κ. Edyta Dembińska, ψυχίατρος, επίκουρη καθηγήτρια στην Έδρα της Ψυχοθεραπευτικής στο Collegium Medicum και σύμβουλος ψυχιατρικής στο Κέντρο Στήριξης Φοιτητών ΑΜΕΑ του Πανεπιστημίου Jagiellonian

Εκπαιδευτικό βίντεο - Η κορυφή του παγόβουνου